“ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਵੱਡੀ ਕਾਰਵਾਈ: 5.2 ਕਰੋੜ ਅਯੋਗ ਵੋਟਰਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਕੱਟੇ, ਵੋਟਰ ਸੂਚੀ ਹੋਈ ਹੋਰ ਸਾਫ਼”
ਦਿੱਲੀ-13 ਅਪ੍ਰੈਲ(ਰਾਕੇਸ਼ ਜੇਠੀ)- ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਚੋਣ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਹੋਰ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਅਤੇ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਭਾਰਤੀ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵੱਲੋਂ ਚਲਾਈ ਗਈ ਸਪੈਸ਼ਲ ਇੰਟੈਂਸਿਵ ਰਿਵੀਜ਼ਨ (SIR) ਮੁਹਿੰਮ ਨੇ ਵੱਡਾ ਨਤੀਜਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ 12 ਰਾਜਾਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੋਟਰ ਸੂਚੀਆਂ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਜਾਂਚ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਲਗਭਗ 5.2 ਕਰੋੜ (52 ਮਿਲੀਅਨ) ਅਯੋਗ ਵੋਟਰਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਹਟਾ ਦਿੱਤੇ ਹਨ, ਜੋ ਕੁੱਲ ਵੋਟਰਾਂ ਦਾ ਕਰੀਬ 10.2 ਫੀਸਦੀ ਬਣਦੇ ਹਨ।
ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਮੁਹਿੰਮ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਵੋਟਰ ਸੂਚੀ ਨੂੰ ਸਹੀ, ਅਪਡੇਟ ਅਤੇ ਧੋਖਾਧੜੀ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਬਣਾਉਣਾ ਸੀ। ਜਾਂਚ ਦੌਰਾਨ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰ, ਮ੍ਰਿਤਕ, ਸਥਾਨਾਂਤਰਿਤ, ਦੋਹਰੀ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਯੋਗ ਵੋਟਰਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਹਟਾਏ ਗਏ।
ਇਹ ਮੁਹਿੰਮ ਪਹਿਲਾਂ ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸਨੂੰ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ, ਗੁਜਰਾਤ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਸਮੇਤ ਹੋਰ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਲਗਭਗ 51 ਕਰੋੜ ਵੋਟਰ ਰਿਕਾਰਡਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਅਯੋਗ ਪਾਈ ਗਈ।
ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਅੰਡੇਮਾਨ ਅਤੇ ਨਿਕੋਬਾਰ ਟਾਪੂਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ 16.6% ਵੋਟਰਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਹਟਾਏ ਗਏ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ (13.2%), ਗੁਜਰਾਤ (13.1%), ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ (11.3%) ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ (10.9%) ਦਾ ਨੰਬਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ 2.7 ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਾਮ ਨਿਆਂਇਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਰਾਹੀਂ ਹਟਾਏ ਗਏ।
ਜਾਂਚ ਦੌਰਾਨ ਇਹ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਕਿ ਕਰੀਬ 13 ਕਰੋੜ ਵੋਟਰ ਆਪਣੇ ਦਰਜ ਪਤੇ ‘ਤੇ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਜਦਕਿ 3.1 ਕਰੋੜ ਹੋਰ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਾਂਤਰਿਤ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਸਨ। ਲਗਭਗ 6.5 ਕਰੋੜ ਵੋਟਰ ਅਜਿਹੇ ਵੀ ਮਿਲੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਦੇ ਵੋਟ ਨਹੀਂ ਪਾਈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਫਰਜ਼ੀ ਵੋਟਿੰਗ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵੱਧ ਰਹੀ ਸੀ।
ਸ਼ੁੱਧੀਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਕੁੱਲ 45.8 ਕਰੋੜ ਵੋਟਰ ਰਜਿਸਟਰਡ ਰਹਿ ਗਏ ਹਨ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ (5.7%), ਰਾਜਸਥਾਨ (5.4%), ਕੇਰਲ (2.5%) ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਦੀਪ (0.3%) ਵਿੱਚ ਵੋਟਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਲਗਭਗ 2 ਕਰੋੜ ਨਵੇਂ ਵੋਟਰ ਵੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਵੇਂ ਵੋਟਰ ਜੋੜੇ ਗਏ ਹਨ।
ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ ਨਾਲ ਵੋਟਰ ਸੂਚੀਆਂ ਦੀ ਭਰੋਸੇਯੋਗਤਾ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ ਅਤੇ ਨਿਰਪੱਖਤਾ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਵੇਗੀ।
About The Author
